मागचा एक आठवडा सगळ्या महाराष्ट्रात चर्चा भीती आणि धोका आहे तो फक्त एकाच गोष्टीचा तो म्हणजे पाऊस मागच्या रविवारी 21 तारखेला मराठवाड्याच्या बहुतांश भागात मुसळदार पावसाला सुरुवात झाली त्यानंतर मोजून एखाद दुसरा दिवस पावसाने उघडीप दिली ते सुद्धा काही तासांची पण त्यानंतर पुन्हा पावसाचा जोर सुरूच राहिला आहे. शनिवारी मध्यरात्रीपासूनच मराठवाड्यात पुन्हा एकदा मुसळदार पावसाला सुरुवात झाली होती. त्यानंतर रविवारी सुद्धा मुसळदार पाऊस सुरूच आहे सोबतच मुंबई विदर्भ आणि पश्चिम महाराष्ट्राच्या काही जिल्ह्यांमध्येही जोरदार पावसाने हजेरी लावली या सगळ्यात मागच्या काही दिवसांपासून चर्चेत असलेल्या सुपर टायफून रागासा या चक्रीवादळाने दिशा बदलल्याच्या बातम्या येत आहेत.
महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे डिप्रेशन तयार झाले जे सध्या विदर्भाच्या दिशेने सरकत आहे या डिप्रेशनचा काय परिणाम होऊ शकतो सध्या पावसाची स्थिती आहे काय आणि नव्यान कोणत्या अलर्ट्स देण्यात आले आहेत सगळी माहिती जाणून घेऊयात…
ज्या मराठवाड्याला पाऊस मागच्या कित्येक दिवसांपासून झोडपतोय तिथे 28 सप्टेंबरला पावसाचा येल्लो अलर्ट देण्यात आला होता त्याप्रमाणे मराठवाड्यात मुसळदार पाऊस सुरूच आहे पण शुक्रवारी रात्रीपासून पावसाचा जोर वाढला त्यामुळे सहा जिल्ह्यांमधल्या 141 मंडळांमध्ये अतिवृष्टी झाली आहे. बीड, धाराशीव, लातूर, परभणी, हिंगोली आणि नांदेड या जिल्ह्यात पावसामुळे नदी नाल्यांना पूर आलाय. पिक पुन्हा पाण्यात बुडाली असून काही गावांना पाण्याचा वेडा पडलाय. ठीक ठिकाणी एनडीआरएफ ने पुन्हा रेस्क्यू ऑपरेशनला सुरुवात केली आहे. जायकवाडी धरणाचे सगळे 27 दरवाजे उघडले असून एक लाख क्यूसेकने विसर्ग सुरू आहे. गोदावरी नदीला पूर आल्यान पाणी रस्त्यावर गावात शिरल्याने वाहतूक ठप्प होऊन कित्येक गाव पाण्याच्या विळख्यात गेली आहेत.
मराठवाड्यात पडलेल्या पावसाची सरासरी:
संभाजीनगरच्या काही भागांमध्ये पावसाचा जोर अजूनही कायम आहे. सगळ्या मराठवाड्यातच यंदा सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस झाला आहे. समोर आलेल्या आकडेवारीनुसार छत्रपती संभाजीनगर मध्ये सरासरी 581.7 मिलमीटर च्या तुलनेत 708.1 मिलमीटर पाऊस झाला जालना जिल्ह्यात सरासरी 630.1 मिलमीटर च्या तुलनेत 771.8 मिलमीटर पाऊस झाला. बीडमध्ये सरासरी 566 मिलमीटर च्या तुलनेत 835 मिलमीटर पेक्षा जास्त पाऊस झाला.
लातूरमध्ये सरासरी 706 मिलमीटर च्या तुलनेत 894 मिलमीटर पेक्षा जास्त पाऊस झाला. धाराशीव मध्ये सरासरी 603.1 मिलमीटर च्या तुलनेत 924.6 6 मिलमीटर पाऊस झाला नांदेडमध्ये सरासरी 814.4 मिलमीटर च्या तुलनेत 1085 मिलमीटर पाऊस झाला परभणीमध्ये सरासरी 661.3 मिलमीटर च्या तुलनेत 874 मिलमीटर पेक्षा जास्त पाऊस झाला तर हिंगोलीत सरासरी 795.3 मिलमीटर च्या तुलनेत 1062.88 मिलमीटर पाऊस झाला आहे थोडक्यात आठही जिल्ह्यात सरासरी होऊन 100 टक्के अधिक पाऊस झाला आहे त्यामुळेच मराठवाड्याची परिस्थिती एवढी गंभीर बनली आहे.
चक्रीवादळाने दिशा बदलली:

आता हा एवढा पाऊस पडला तो बंगालच्या उपसागरात निर्माण झालेल्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे मराठवाड्यातल्या पावसावर परिणाम करणार, कमी दाबाचे क्षेत्र निवळल्याच्या बातम्या आल्या होत्या पण आता बंगालच्या उपसागरात एक डिप्रेशन तयार झाल असून ते विदर्भाच्या दिशेने सरकत असल्याचं सांगण्यात येतय एका बाजूला ंगकांग चीन विएतनाम फिलिपीन्स मध्ये धुमाकूळ घालणाऱ्या सुपर टायफून रागासा या चक्रीवादळाचा भारतावर महाराष्ट्रावर काय परिणाम होणार याची जोरदार चर्चा होती. या चक्रीवादळान आता आपली दिशा बदलल्याचं सांगितलं जातय. दिशा बदलल्यान रागासा चक्रीवादळ आता थेट भारताकडे येत नाहीये. रागासा वेगाने उत्तर पश्चिमेकडे वळून दक्षिण चीनच्या समुद्रात उतरलं त्यानंतर हे चक्रीवादळ जमिनीवर धडकलं आणि सध्या ते दक्षिण चीनकडे सरकत आहे त्यात या चक्रीवादळाचा वेग सुद्धा कमी झाला आहे.
डिप्रेशन म्हणजे काय? डिप्रेशन महाराष्ट्राची चिंता वाढवणार..
अर्थात यामुळे बंगालच्या उपसागरात हे चक्रीवादळ धडकण्याची शक्यता नाही यामुळे दिलासा मिळाला असला तरी बंगालच्या उपसागरात तयार झालेल डिप्रेशन महाराष्ट्राची चिंता वाढवणार आहे आता सगळ्यात आधी डिप्रेशन म्हणजे काय हे थोडक्यात समजून घेऊ तर कमी दाबाचा पट्टा संघटित झाला किंवा एकत्र आला तर तो डिप्रेशन मध्ये बदलतो यात वाऱ्याचा वेग तासाला 50 किलोमीटर पर्यंत वाढू शकतो. या ढग जड होत असल्यान पावसाच प्रमाण सुद्धा वाढतं आणि सध्या हेच डिप्रेशन विदर्भाकडे सरकत आहे. 28 तारखेला हे डिप्रेशन विदर्भावर येईल त्यामुळे विदर्भात सध्या मोठा पाऊस सुरू आहे.
विदर्भात कमी दाबाचा पट्टा तयार झाला आहे:
हवामान विभागाच्या बुलेटीन नुसार पश्चिम विदर्भ आणि परिसरात कमी दाबाचा पट्टा तयार झाला आहे. तर पूर्व विदर्भ आणि परिसरात कमी दाबाचा पट्टा गेल्या सहा तासात 43 km प्रति तास वेगाने पश्चिमेकडे सरकला आहे. इतके दिवस विदर्भात पावसाची रिप्रेरी सुरू होती पण इथून पुढचे चार दिवस विदर्भाला मुसळदार पावसाचा इशारा देण्यात आला आहे.
पुढच्या 24 तासांसाठी विदर्भाला वेगवान वारे आणि विजांच्या कडकडाटासह मुसळदार ते अतिमुसळदार पावसाचा इशारा देण्यात आला आहे. त्यानंतर 29 सप्टेंबर आणि 30 सप्टेंबरला विदर्भाला ग्रीन अलर्ट देण्यात आला असला तरी काही भागात मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. एक ऑक्टोबरला विजांच्या कडकडाटासह काही जिल्ह्यांमध्ये वादळी पाऊस पडू शकतो. तर दोन ऑक्टोबरला संपूर्ण विदर्भाला पावसाचा येल्लो अलर्ट देण्यात आलाय.
एक आणि दोन तारखेला विदर्भात पावसाचा प्रचंड जोर असू शकतो असं आयएमडीच्या नव्या अंदाजानंसार सांगण्यात येतय. विदर्भासोबतच पश्चिम महाराष्ट्रात सुद्धा जोरदार पाऊस सुरू आहे. सांगली आणि कोल्हापूरमध्ये शनिवारपासून पावसाने जोर पकडला आहे. सांगलीत 40 रस्त्यांवर पाणी आल्याने वाहतूक बंद करावी लागली. कोयना आणि चांदोली धरणांच्या पांडलोट क्षेत्रात मुसळधार पावसामुळे धरणातल्या पाणी साठ्यात वाढ होत आहे. त्यामुळे दोन्ही धरणांमधून शनिवारी विसर्ग सुरू करण्यात आला. कोयना धरणातून 20764 क्यूसेक तर वारणा धरणातून 337000 कसेक विसर्ग सुरू करण्यात आला. कृष्णा आणि वारणा नदीच्या पातळीत वाढ होणार असल्याने नदीघाटच्या गावांना सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला आहे तर कोल्हापुरात सुरू असलेल्या संतदार पावसाने पंचगंगा नदीच्या पाण्याची पातळी जवळपास दोन फुटांनी वाढली आहे.
सोलापूरमध्ये पावसाच थैमान सुरू:
सोलापूरमध्येही पुन्हा पावसाच थैमान सुरू आहे. सीना नदीला पूर येण्याची शक्यता वर्तवली जाते. सोलापूरला काही प्रमाणात दिलासा मिळेल असं वाटत असताना पावसानं पुन्हा धुवा उडवला आहे. पुणे आणि नगरमध्ये सुद्धा रविवारी सकाळपासून पावसाने जोर पकडला असून धरण क्षेत्रात पावसाच थैमान सुरू आहे. अहिल्यानगरच्या देवटाकळी शिवारात पूर आल्यान नागरिकांच हेलिकॉप्टरने रेस्क्यू सुरू आहे पण हवामान विभागाच्याअंदाजानुसार 28 आणि 29 सप्टेंबरला पश्चिम महाराष्ट्राच्या जिल्ह्यांना येल्लो अलर्ट असेल.
त्यानंतर तीन दिवस घाटमाथा वघळता इतर भागांना ग्रीन अलर्ट आहे त्यामुळे पश्चिम महाराष्ट्राला दोन दिवसांनंतर भीती कमी असेल. उत्तर महाराष्ट्रात सुद्धा पावसाचा धुमाकूळ सुरू आहे. नाशिक, जळगाव आणि नंदुरबार मध्ये पावसान बरच नुकसान केलय. उत्तर महाराष्ट्राला 28 सप्टेंबरला पावसाचा ऑरेंज अलर्ट देण्यात आला आहे. विशेषतः नाशिकमध्ये 28 सप्टेंबरला रेड अलर्ट देण्यात आला आहे. 29 सप्टेंबरला उत्तर महाराष्ट्राच्या काही जिल्ह्यांना येल्लो अलर्ट आहे तर नाशिकला ऑरेंज अलर्ट देण्यात आला आहे. पण त्यानंतर तीन दिवस ग्रीन अलर्ट असल्यानं पावसाचा जोर ओसरण्याची शक्यता आहे. मुंबई, ठाणे, पालघर आणि कोकण किनारपट्टीमध्ये शनिवारी रात्रीपासूनच पावसाची संतधार सुरू आहे. 28 सप्टेंबरला पावसाचा रेड अलर्ट असून 29 सप्टेंबरला पावसाचा ऑरेंज आणि येल्लो अलर्ट आहे.
30 सप्टेंबरला सिंधुदुर्ग वगळता इतर जिल्ह्यांना येल्लो अलर्ट देण्यात आला असून एक आणि 2 ऑक्टोबरला सिंधुदुर्ग आणि रत्नागिरीला येल्लो अलर्ट असून इतर जिल्ह्यांना ग्रीन अलर्ट आहे. थोडक्यात काय आहे तर ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यात मुंबई ,पश्चिम महाराष्ट्र, उत्तर महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यातला पावसाचा जोर काहीसा कमी होऊ शकतो पण रत्नागिरी, सिंधुदुर्ग आणि विदर्भात मात्र पाऊस सुरूच राहणार आहे.
पावसाची भीती काही प्रमाणात कमी होणार असली तरी बंगाळच्या उपसागरात तयार झालेल डिप्रेशन नेमका किती परिणाम करणार हे पाहणं महत्त्वाच आहे चक्री वादळापासून दिलासा मिळाला असला तरी प्रशांत महासागर आणि बंगाळच्या उपसागरात काय परिस्थिती असणार हे महाराष्ट्रासाठी महत्त्वाचा असेल.

